Στη συζήτηση για την ενεργειακή απόδοση των ξενοδοχείων, τα υφάσματα σπάνια βρίσκονται στην πρώτη γραμμή. Συνήθως το μυαλό πηγαίνει σε μονώσεις, κουφώματα, κλιματιστικά υψηλής απόδοσης ή αυτοματισμούς. Κι όμως, τα σωστά υφάσματα, κυρίως οι κουρτίνες και τα συστήματα σκίασης λειτουργούν ως μια επιπλέον, ευέλικτη στρώση στο κέλυφος του κτηρίου, με άμεσο αντίκτυπο στον τρόπο που το κλιματιστικό δουλεύει, στο πώς συμπεριφέρεται η θερμοκρασία μέσα στο δωμάτιο και τελικά στο ενεργειακό αποτύπωμα του ξενοδοχείου.
Thermal ή insulated κουρτίνες
Το πρώτο σημείο όπου τα υφάσματα επηρεάζουν την ενεργειακή απόδοση είναι η διαχείριση των θερμικών απωλειών και των υπερθερμάνσεων. Σε ένα τυπικό δωμάτιο με μεγάλα ανοίγματα, ειδικά όταν έχουμε full height μπαλκονόπορτες, η επιφάνεια του υαλοπίνακα αποτελεί το αδύναμο σημείο του κελύφους. Ακόμη και με σύγχρονα κουφώματα, το γυαλί παραμένει πιο αδύναμο θερμικά σε σχέση με έναν συμπαγή τοίχο. Εδώ, μια σωστά επιλεγμένη κουρτίνα με θερμομονωτικές ιδιότητες μπορεί να λειτουργήσει σαν επιπλέον προστατευτικό φιλμ: μειώνει τις απώλειες θερμότητας τον χειμώνα, περιορίζει την υπερθέρμανση το καλοκαίρι και βοηθά το δωμάτιο να κρατά μια πιο σταθερή θερμοκρασία με λιγότερες παρεμβάσεις από το κλιματιστικό.
Οι λεγόμενες thermal ή insulated κουρτίνες συνδυάζουν πυκνή ύφανση, ειδικές επενδύσεις ή σύνθεση ινών που βελτιώνουν τη συμπεριφορά τους απέναντι στις θερμικές ροές. Όταν άγονται σε πλήρες ύψος, καλύπτουν ουσιαστικά όλη την ψυχρή ή θερμή επιφάνεια του υαλοπίνακα, μειώνοντας τα ρεύματα κρύου ή ζεστού αέρα που διαφορετικά θα κινούνταν μέσα στον χώρο. Η αίσθηση για τον επισκέπτη είναι άμεση: πιο ομοιόμορφη θερμοκρασία στο δωμάτιο, μικρότερη ανάγκη να ανεβοκατεβάζει τον θερμοστάτη.
Κρίσιμο ρόλο παίζουν και τα blackout υφάσματα.
Συχνά η συζήτηση επικεντρώνεται στην πλήρη συσκότιση, απαραίτητη για την εμπειρία του ύπνου, όμως τα καλά blackout υφάσματα προσφέρουν και σημαντική θερμική προστασία. Η πυκνή τους ύφανση, σε συνδυασμό με επενδύσεις ή ειδικές επιστρώσεις, μειώνει την εισροή ηλιακής ακτινοβολίας σε ώρες αιχμής. Σε νότιους ή δυτικούς προσανατολισμούς, η σωστή χρήση τους μπορεί να κάνει τη διαφορά ανάμεσα σε ένα δωμάτιο που το απόγευμα βράζει και σε ένα δωμάτιο που παραμένει διαχειρίσιμο χωρίς συνεχές, επιθετικό ψύχος από το κλιματιστικό.
Φως
Εξίσου σημαντικό για την ενεργειακή απόδοση είναι το πώς τα υφάσματα επιτρέπουν ευέλικτο έλεγχο του φωτός και της ακτινοβολίας μέσα στη μέρα. Ο συνδυασμός μιας διαφανούς ή ημιδιάφανης κουρτίνας (voile, sheer) με μία πιο βαριά κουρτίνα ή blackout δίνει τη δυνατότητα να φιλτράρεται το φως σε πολλαπλά επίπεδα. Το πρωί, η sheer επιτρέπει στο φυσικό φως να μπει βαθιά στο δωμάτιο, μειώνοντας την ανάγκη για τεχνητό φωτισμό. Όταν η ένταση γίνει ενοχλητική ή αυξηθεί η θερμοκρασία, ο επισκέπτης ή το προσωπικό μπορούν να κλείσουν τμηματικά ή πλήρως την πιο βαριά κουρτίνα, περιορίζοντας την υπερθέρμανση. Με αυτόν τον τρόπο, το ύφασμα λειτουργεί ως ηλιοπροστατευτικός μηχανισμός, συμπληρωματικός προς τα σκίαστρα ή τα ρολά.
Ακουστική ποιότητα
Σε μεγαλύτερους κοινόχρηστους χώρους, όπως lobbies, εστιατόρια ή αίθουσες πρωινού, τα υφάσματα σε μεγάλες επιφάνειες βοηθούν όχι μόνο θερμικά, αλλά και στην ακουστική ποιότητα. Ένας χώρος με σκληρές επιφάνειες (πέτρα, γυαλί, μάρμαρο) τείνει να είναι θορυβώδης, με αντήχηση. Οι βαριές, πυκνές κουρτίνες μειώνουν την ανάκλαση του ήχου, βελτιώνοντας την άνεση των επισκεπτών. Μπορεί αυτό να φαίνεται άσχετο με την ενέργεια, όμως ένας χώρος όπου οι άνθρωποι μιλούν πιο ήσυχα, επειδή η ακουστική είναι καλύτερη, επιτρέπει πιο ήπιες ρυθμίσεις μουσικής και κλιματισμού, άρα και μικρότερη σπατάλη ενέργειας στο σύνολο.
Από αισθητική άποψη, η επιλογή θερμών, ουδέτερων τόνων και σωστών υφών δεν είναι μόνο θέμα εικόνας, συνδέεται και με την αντίληψη της θερμοκρασίας. Ένας χώρος με πολύ ψυχρές, σκληρές επιφάνειες μπορεί να δίνει αίσθηση κρύου ακόμη και σε αντικειμενικά σωστή θερμοκρασία. Αντίθετα, ένας χώρος όπου τα υφάσματα δημιουργούν οπτική ζεστασιά, με σωστό χειρισμό της διάχυσης του φωτός, επιτρέπει μικρές παραχωρήσεις στον θερμοστάτη χωρίς ο επισκέπτης να νιώθει δυσφορία. Αυτό, σε κλίμακα ξενοδοχείου, μεταφράζεται σε μετρήσιμη εξοικονόμηση.
Πιστοποιήσεις
Φυσικά, όλα αυτά προϋποθέτουν ότι τα υφάσματα έχουν επιλεγεί εξαρχής με τεχνικά κριτήρια και όχι αποκλειστικά διακοσμητικά. Σε ένα σύγχρονο hotel project, τα καλής ποιότητας υφάσματα για κουρτίνες και σκίαση συνδυάζουν πολλαπλές ιδιότητες: fire retardant πιστοποιήσεις (M1, NFPA 701, EN 13773), κατάλληλη πυκνότητα κι ύφανση για έλεγχο φωτός, θερμομονωτική συμπεριφορά, ανθεκτικότητα σε χρήση και καθαρισμούς.
Τοποθέτηση
Μια κουρτίνα τοποθετημένη σε full height από κρυφή ράγα οροφής, με επαρκή φάρδος για να καλύπτει πλήρως το άνοιγμα και τα πλαϊνά, έχει πολύ καλύτερη ενεργειακή συμπεριφορά από μια στενή κουρτίνα που αφήνει κενά.
Η συμβολή των υφασμάτων στην ενεργειακή απόδοση δεν είναι αποκομμένη από τη συνολική στρατηγική του ξενοδοχείου. Ένα κτήριο με σωστά κουφώματα, επαρκή μόνωση, αποδοτικό σύστημα κλιματισμού και ποιοτικά υφάσματα κουρτινών μπορεί να λειτουργεί σε χαμηλότερα φορτία, να προσφέρει πιο σταθερή εμπειρία στους επισκέπτες και να διατηρεί ένα πιο συνεπές ενεργειακό προφίλ μέσα στη χρονιά. Αντίθετα, όταν τα υφάσματα αντιμετωπίζονται ως τελευταία λεπτομέρεια, χωρίς να ληφθούν υπόψη η θερμική, οπτική και ακουστική τους διάσταση, χάνεται μια σημαντική ευκαιρία βελτιστοποίησης.
